YAĞMA
1) Yağma suçu hangi durumda oluşur?
- Bir kimsenin parasını ya da eşyasını almak için o kişiye veya yakınına karşı cebir uygulanarak (darp edilerek) ya da tehdit edilerek parası ya da eşyasının alınması ile oluşur.
2) Yağma (gasp) suçunun cezası ne kadar?
- Suçun basit halinin cezası “altı yıldan on yıla kadar hapis cezası” olup nitelikli hallerin varlığı halinde “on yıldan onbeş yıla kadar hapis cezası” dır. Birden fazla nitelikli halin bulunması durumunda alt sınırdan uzaklaşılarak ceza tayin edilir.
3) Yağma (gasp) suçundan ceza aldım, ne kadar yatarım?
- 5275 sayılı infaz kanunun 107. maddesine göre yağma suçundan alınan cezanın 1/2′ si cezaevinde geçirildikten sonra koşullu salıverilmeden yararlanabilir. Ancak İnfaz Kanunun 105/A-1 maddesine göre koşullu salıverilmesine bir yıl veya daha az süre kalan iyi hâlli hükümlülerin talebi hâlinde, cezalarının koşullu salıverilme tarihine kadar olan kısmının denetimli serbestlik tedbiri uygulanmak suretiyle infazına, ceza infaz kurumu idaresince hazırlanan değerlendirme raporu dikkate alınarak, hükmün infazına ilişkin işlemleri yapan Cumhuriyet başsavcılığının bulunduğu yer infaz hâkimi tarafından karar verilebilir. Sıfır-altı yaş grubunda çocuğu bulunan ve koşullu salıverilmesine iki yıl veya daha az süre kalan kadın hükümlüler, Maruz kaldıkları ağır bir hastalık, engellilik veya kocama nedeniyle hayatlarını yalnız idame ettiremeyen ve koşullu salıverilmesine üç yıl veya daha az süre kalan hükümlüler de denetimli serbestlikten yararlanabilirler.
Örneğin yağma suçundan 10 yıl hapis cezası alan biri 5 yılını ceza evinde 5 yılını koşullu salıverilme kapsamında dışarda geçirmesi gerekir ancak 105/a-1 maddesi hükmüne göre koşullu salıverilmesine 1 yıl kalması ile birlikte denetimli serbestlik kapsamında salıverilir dolayısıyla 10 yıl hapis cezası alan bir kimsenin yatar süresi 4 yıldır.
İnfaz Kanunun geçici 6. Maddesine göre 30/3/2020 tarihine kadar işlenen suçlar bakımından 105/A maddesinin birinci fıkrasında yer alan “bir yıl”lık süre, “üç yıl” olarak uygulanır. Yine Sıfır-altı yaş grubu çocuğu bulunan kadın hükümlüler ile yetmiş yaşını bitirmiş hükümlüler hakkında 105/A maddesinin üçüncü fıkrasında yer alan “iki yıl”lık süre, “dört yıl” olarak, Maruz kaldığı ağır bir hastalık, engellilik veya kocama nedeniyle hayatını yalnız idame ettiremeyen altmışbeş yaşını bitirmiş hükümlülerin koşullu salıverilmeleri için ceza infaz kurumlarında geçirmeleri gereken süreler, azami süre sınırına bakılmaksızın 105/A maddesinde düzenlenen denetimli serbestlik tedbiri uygulanmak suretiyle infaz edilebilir.
4) Yağma suçunda etkin pişmanlık var mı?
- TCK 168. Maddesine göre Yağma suçundan dolayı etkin pişmanlık gösteren kişiye verilecek cezanın, etkin pişmanlık soruşturma aşamasında gösterilmiş yani zarar soruşturma (savcılık) aşamasında giderilmişse yarısına, etkin pişmanlık kovuşturma aşamasında (mahkeme aşaması) gösterilmiş yani zarar kovuşturma aşamasında giderilmişse üçte birine kadarı indirilir. Kısmen geri verme veya tazmin halinde etkin pişmanlık hükümlerinin uygulanabilmesi için, ayrıca mağdurun rızası aranır.
5) Yağma suçunda etkin pişmanlıktan faydalanmak için ne yapmam gerekir?
- Yağma suçundan etkin pişmanlıktan faydalanabilmek için mağdurun zararının tamamının giderilmesi gerekir. Zararın bir kısmı giderildiğinde etkin pişmanlığın uygulanabilmesi mağdurun kabul etmesine bağlıdır.
- Etkin pişmanlıktan faydalanabilmek için zararın sanık/ ya da şüpheli tarafından giderilmesi gerekir, polisin şüphelinin üzerinde yaptığı arama sonucu eşyayı ya da parayı ele geçirmesi durumunda etkin pişmanlık uygulanamaz.
6) Alacağımı almak için karşı tarafı darp ettim, tehdit ettim, yağma suçu mu oluşur?
- Alacağını almak için borçlunun darp edilmesi ya da tehtid edilmesi halinde TCK 150. Maddesindeki alacağın yağması söz konusu olur bu durumda yaralama suçu ya da tehdit suçundan ceza verilir.
7) Taşınmazın yağması olur mu?(Taşınmazlar yağma suçunun konusu olur mu?)
- Taşınmazın yağması da söz konusu olabilir. Kişinin evini devretmesi için tehdit edilerek zorla tapuda evini devretmesi sağlanırsa TCK 148/2 maddesinde tanımlanan senedin yağması kapsamında yağma suçu oluşur.
HIRSIZLIK
1) Hırsızlık suçu hangi durumda oluşur?
- Bir kimse başkasına ait taşınır bir malı, malın sahibinin rızası olmadan kendisine veya başkasına bir yarar sağlamak maksadıyla bulunduğu yerden alırsa hırsızlık suçu oluşur.
2) Hırsızlık suçunun cezası ne kadar?
- Hırsızlık suçunun cezası bir yıldan üç yıla kadar hapis cezasıdır. Ancak Hırsızlık suçunun;
a) Kime ait olursa olsun kamu kurum ve kuruluşlarında veya ibadete ayrılmış yerlerde bulunan ya da kamu yararına veya hizmetine tahsis edilen eşya hakkında,
c) Halkın yararlanmasına sunulmuş ulaşım aracı içinde veya bunların belli varış veya kalkış yerlerinde bulunan eşya hakkında,
d) Bir afet veya genel bir felaketin meydana getirebileceği zararları önlemek veya hafifletmek maksadıyla hazırlanan eşya hakkında,
e) Adet veya tahsis veya kullanımları gereği açıkta bırakılmış eşya hakkında, İşlenmesi hâlinde, üç yıldan yedi yıla kadar hapis cezasına hükmolunur.
- Hırsızlık suçunun;
a) Kişinin malını koruyamayacak durumda olmasından veya ölmesinden yararlanarak,
b) Elde veya üstte taşınan eşyayı çekip almak suretiyle ya da özel beceriyle,
c) Doğal bir afetin veya sosyal olayların meydana getirdiği korku veya kargaşadan yararlanarak,
d) Haksız yere elde bulundurulan veya taklit anahtarla ya da diğer bir aletle kilit açmak veya kilitlenmesini engellemek suretiyle,
e) Bilişim sistemlerinin kullanılması suretiyle
f) Tanınmamak için tedbir alarak veya yetkisi olmadığı halde resmi sıfat takınarak,
g) (…)büyük veya küçük baş hayvan hakkında,
h) Herkesin girebileceği bir yerde bırakılmakla birlikte kilitlenmek suretiyle ya da bina veya eklentileri içinde muhafaza altına alınmış olan eşya hakkında, İşlenmesi hâlinde, beş yıldan on yıla kadar hapis cezasına hükmolunur
- Hırsızlık suçun, sıvı veya gaz hâlindeki enerji hakkında ve bunların tesislerinde işlenmesi halinde, beş yıldan oniki yıla kadar hapis cezasına hükmolunur. Bu fiilin bir örgütün faaliyeti çerçevesinde işlenmesi halinde, ceza yarı oranında artırılır ve onbin güne kadar adlî para cezasına hükmolunur.
- Hırsızlık suçu gece vakti işlenirse verilecek ceza yarı oranında artırılır.
3) Hırsızlık suçundan ceza aldım, ne kadar yatarım?
- 5275 sayılı infaz kanunun 107. maddesine göre yağma suçundan alınan cezanın 1/2′ si cezaevinde geçirildikten sonra koşullu salıverilmeden yararlanabilir. Ancak İnfaz Kanunun 105/A-1 maddesine göre koşullu salıverilmesine bir yıl veya daha az süre kalan iyi hâlli hükümlülerin talebi hâlinde, cezalarının koşullu salıverilme tarihine kadar olan kısmının denetimli serbestlik tedbiri uygulanmak suretiyle infazına, ceza infaz kurumu idaresince hazırlanan değerlendirme raporu dikkate alınarak, hükmün infazına ilişkin işlemleri yapan Cumhuriyet başsavcılığının bulunduğu yer infaz hâkimi tarafından karar verilebilir. Sıfır-altı yaş grubunda çocuğu bulunan ve koşullu salıverilmesine iki yıl veya daha az süre kalan kadın hükümlüler, Maruz kaldıkları ağır bir hastalık, engellilik veya kocama nedeniyle hayatlarını yalnız idame ettiremeyen ve koşullu salıverilmesine üç yıl veya daha az süre kalan hükümlüler de denetimli serbestlikten yararlanabilirler.
Örneğin hırsızlık suçundan 6 yıl hapis cezası alan biri 3 yılını ceza evinde 3 yılını koşullu salıverilme kapsamında dışarda geçirmesi gerekir ancak 105/a-1 maddesi hükmüne göre koşullu salıverilmesine 1 yıl kalması ile birlikte denetimli serbestlik kapsamında salıverilir dolayısıyla 6 yıl hapis cezası alan bir kimsenin yatar süresi 2 yıldır.
İnfaz Kanunun geçici 6. Maddesine göre 30/3/2020 tarihine kadar işlenen suçlar bakımından 105/A maddesinin birinci fıkrasında yer alan “bir yıl”lık süre, “üç yıl” olarak uygulanır. Yine Sıfır-altı yaş grubu çocuğu bulunan kadın hükümlüler ile yetmiş yaşını bitirmiş hükümlüler hakkında 105/A maddesinin üçüncü fıkrasında yer alan “iki yıl”lık süre, “dört yıl” olarak, Maruz kaldığı ağır bir hastalık, engellilik veya kocama nedeniyle hayatını yalnız idame ettiremeyen altmışbeş yaşını bitirmiş hükümlülerin koşullu salıverilmeleri için ceza infaz kurumlarında geçirmeleri gereken süreler, azami süre sınırına bakılmaksızın 105/A maddesinde düzenlenen denetimli serbestlik tedbiri uygulanmak suretiyle infaz edilebilir.
4) Hırsızlık suçunda etkin pişmanlık var mı?
- Hırsızlık, suçu tamamlandıktan sonra kovuşturma başlamadan önce, failin, azmettirenin veya yardım edenin bizzat pişmanlık göstererek mağdurun uğradığı zararı aynen geri verme veya tazmin suretiyle tamamen gidermesi halinde verilecek cezanın üçte ikisine kadarı indirilir. Etkin pişmanlığın kovuşturma başladıktan sonra ve fakat hüküm verilmezden önce gösterilmesi halinde, verilecek cezanın yarısına kadarı indirilir.
5) Hırsızlık suçunda etkin pişmanlıktan faydalanmak için ne yapmam gerekir?
- Hırsızlık suçundan etkin pişmanlıktan faydalanabilmek için mağdurun zararının tamamının giderilmesi gerekir. Zararın bir kısmı giderildiğinde etkin pişmanlığın uygulanabilmesi mağdurun kabul etmesine bağlıdır.
- Etkin pişmanlıktan faydalanabilmek için zararın sanık/ ya da şüpheli tarafından giderilmesi gerekir, polisin şüphelinin üzerinde yaptığı arama sonucu eşyayı ya da parayı ele geçirmesi durumunda ya da şüphelinin malı sattığı yeri söylemesi halinde etkin pişmanlık uygulanamaz.
6) Hırsızlık suçundan hapis cezası almam halinde hangi durumda cezam ertelenir?
- Alınan hapis cezasının 2 yılın altında olması halinde sanık tarafından mağdurun zararı giderilmişse sanık hakkında CMK 231. Maddesindeki Hükmün Açıklanmasının Geri Bırakılması, mağdurun zararı giderilmemişse TCK 51. Maddesindeki Hapis Cezasının Ertelenmesi uygulanabilir.
7) Motosiklet (motor) hırsızlığından ne kadar ceza alırım?
- Burada motosikletin sabit bir direğe kilitlenmiş olup olmamasına göre durum değişir. herhangi bir yere asma kilitle sabitlendiğinin tespit edilmesi halinde eylemin 5237 sayılı TCK’nın 142/2-h maddesinde tanımlanan suçu, motosikletin tekerinden ya da kendi üzerinde kilitlendiyse; aynı Kanun’un 142/1-e maddesinde tanımlanan suç oluşacağından, sabit bir yere kilitlenmişse beş yıldan on yıla kadar hapis cezasına, sabit bir yere kilitlenmemişse üç yıldan yedi yıla kadar hapis cezasına hükmolunur. Gece vakti işlenmesi yarı oranında arttırım sebebidir.
8) Cep telefonu hırsızlığından ne kadar ceza alırım?
- Bu durumda telefonun kişinin üzerinden ya da bir dükkandan çalınması farklılık arzetmez TCK 142/2 maddesinin farklı fıkraları gereği beş yıldan on yıla kadar hapis cezasına hükmolunur. Gece vakti işlenmesi yarı oranında arttırım sebebidir.
